İktidarın yalnızca parlamentolarda, seçim meydanlarında veya devlet kurumlarında ortaya çıktığını düşünmek, günümüz dünyasını anlamak için yeterli mi? Bazen anlamsız görünen bir internet videosu, milyonlarca insanın dikkatini çekerek toplumsal davranışları, kültürel değerleri ve güç ilişkilerini görünür hâle getirebilir. Skibidi Toilet olayı, tam da bu açıdan incelenmeye değer bir dijital fenomendir.
İlk bakışta tuvaletlerden çıkan kafaların birbirleriyle savaştığı tuhaf bir animasyon serisi gibi görünen Skibidi Toilet, zamanla internet kültürünün, gençlik eğilimlerinin ve dijital platformlardaki güç mücadelelerinin bir parçasına dönüştü. Peki, bu kadar sıra dışı bir içerik neden bu kadar popüler oldu? Daha önemlisi, bu popülerlik bize günümüz toplumunun siyasal yapısı hakkında ne anlatıyor?
Skibidi Toilet, Gürcü asıllı internet içerik üreticisi Alexey Gerasimov’un, çevrim içi ortamda DaFuq!?Boom! adıyla yayımladığı animasyon serisidir. İlk videoları 2023 yılında YouTube’da yayımlanan seri, kısa sürede dünya çapında geniş bir izleyici kitlesine ulaştı.
Seride tuvaletlerden çıkan insan kafaları ile kamera, hoparlör ve televizyon başları bulunan karakterler arasında geçen çatışmalar anlatılır. Başlangıçta absürt mizah ve internet memeleri üzerine kurulu olan içerik, ilerleyen bölümlerde daha karmaşık bir hikâyeye, ittifaklara ve savaşlara dönüşür.
Skibidi Toilet’in başarısının arkasında kısa videolar, hızlı kurgu, tekrar eden sesler, görsel mizah ve sosyal medya algoritmaları bulunur. Geleneksel televizyon yapımlarından farklı olarak seri, izleyicilerin içerikleri paylaşması, yeniden yorumlaması ve kendi dijital topluluklarını oluşturmasıyla büyümüştür.
Siyaset bilimi açısından iktidar, yalnızca bir kişinin başka bir kişiye emir vermesi değildir. İnsanların neyi izleyeceğini, hangi konulara ilgi göstereceğini ve hangi düşünceleri paylaşacağını etkileyen mekanizmalar da iktidarın farklı biçimleriyle ilişkilendirilebilir.
Skibidi Toilet’in popülerliği, YouTube gibi platformların kültürel üretim üzerindeki etkisini anlamak için önemli bir örnektir. Geleneksel medya düzeninde televizyon kanalları, yayıncılar ve yapım şirketleri hangi içeriklerin geniş kitlelere ulaşacağını büyük ölçüde belirlerdi. Dijital dünyada ise bağımsız içerik üreticileri de küresel ölçekte dikkat çekebilir.
Bununla birlikte dijital platformlar tamamen tarafsız alanlar değildir. Öneri algoritmaları, izlenme süreleri, etkileşim oranları ve reklam modelleri içeriklerin görünürlüğünü etkiler.
Burada şu soru ortaya çıkar: Milyonlarca insanın ne izleyeceğini belirleyen algoritmalar, yeni bir iktidar biçimi oluşturuyor olabilir mi?
Bu sorunun yanıtı, yalnızca Skibidi Toilet’in başarısında değil, haberlerden siyasi kampanyalara kadar pek çok dijital içerikte aranmalıdır.
Siyasette , bir yönetimin veya otoritenin kabul edilebilir ve haklı görülmesiyle ilgilidir. Dijital kültürde ise yüksek izlenme sayıları, bir içeriğin toplum tarafından benimsendiği izlenimini yaratabilir.
Ancak popülerlik ile meşruiyet aynı şey değildir. Bir videonun milyonlarca kez izlenmesi, onun eğitsel açıdan yararlı olduğunu veya herkes tarafından aynı şekilde yorumlandığını göstermez.
Skibidi Toilet örneğinde izleyiciler içeriği mizah, animasyon, karakterler veya internet akımları nedeniyle takip edebilir. Dolayısıyla yüksek izlenme sayıları, ortak bir ideolojinin ya da siyasal görüşün varlığını kanıtlamaz.
İdeoloji denildiğinde çoğu kişinin aklına siyasi partiler, devlet yönetimleri veya ekonomik sistemler gelir. Oysa ideolojiler, dünyayı nasıl algıladığımızı ve hangi davranışları normal kabul ettiğimizi etkileyen düşünce kalıplarını da kapsar.
Skibidi Toilet doğrudan belirli bir siyasi ideolojiyi savunan bir yapım değildir. Bununla birlikte serideki gruplar arasındaki mücadeleler, güç kazanma çabaları ve teknolojik üstünlük arayışı, toplumsal düzen üzerine düşünmek için sembolik bir zemin sunar.
Seride farklı karakter grupları arasında yaşanan savaşlar, siyaset biliminin temel konularından olan ittifakları ve çıkar çatışmalarını hatırlatır. Gerçek dünyada devletler de güvenlik, ekonomik çıkarlar ve stratejik üstünlük gibi nedenlerle iş birliği yapabilir veya karşı karşıya gelebilir.
Ancak bu benzerlik dikkatli değerlendirilmelidir. Kurgusal bir animasyondaki çatışmalar ile gerçek siyasi olaylar aynı değildir. Skibidi Toilet, uluslararası ilişkileri açıklayan bilimsel bir model olarak değil, güç mücadelesinin popüler kültürde nasıl temsil edilebildiğini gösteren bir örnek olarak ele alınmalıdır.
İnternet akımları, gençlerin ortak ilgi alanları etrafında buluşmasına imkân tanır. Bir karakteri tanımak, belirli bir espriyi anlamak veya bir memeyi paylaşmak, dijital topluluklara aidiyet duygusu kazandırabilir.
Bu noktada
kavramı önem kazanır. İzleyici artık yalnızca içeriği tüketen kişi değildir; yorum yapabilir, hayran içerikleri üretebilir ve akımın yayılmasına katkıda bulunabilir.
Bununla birlikte dijital katılımın her zaman siyasal katılım anlamına gelmediğini unutmamak gerekir. Bir internet akımına katılmak ile seçimlere katılmak, kamu politikalarını tartışmak veya toplumsal sorunlar için örgütlenmek farklı eylemlerdir.
Demokrasi, yalnızca oy kullanmaktan ibaret değildir. Bilgiye erişim, düşünceleri özgürce ifade etme, farklı görüşlerle karşılaşma ve kamusal tartışmalara katılma da demokratik yaşamın önemli parçalarıdır.
Dijital platformlar bu süreçleri hem destekleyebilir hem de zorlaştırabilir. Bir yandan farklı kesimlerin seslerini duyurmasına imkân verirken diğer yandan yanlış bilgilerin yayılması, dikkat ekonomisi ve algoritmik yönlendirme gibi sorunları gündeme getirir.
Skibidi Toilet gibi içerikler, gençlerin dijital dünyayla kurduğu ilişkinin ne kadar güçlü olabildiğini gösterir. Ancak buradan hareketle her popüler internet akımının demokratik bilinci geliştirdiği sonucuna varmak doğru olmaz.
Asıl mesele, insanların dijital içeriklerle nasıl ilişki kurduğudur. İzleyiciler gördüklerini sorguluyor, kaynakları araştırıyor ve farklı görüşleri değerlendirebiliyorsa dijital okuryazarlık gelişebilir. İçerikler yalnızca düşünmeden tüketiliyorsa bu fırsat sınırlı kalabilir.
Geleneksel medyada içeriklerin geniş kitlelere ulaşması genellikle yayın politikaları, bütçeler ve profesyonel dağıtım ağlarıyla bağlantılıydı. Sosyal medyada ise bireysel üreticiler, topluluklar ve algoritmalar daha görünür bir rol üstleniyor.
Bu dönüşüm, kültürel üretimdeki güç ilişkilerini değiştirmiştir. Fakat güç tamamen ortadan kalkmamış, farklı aktörler arasında yeniden dağılmıştır. İçerik üreticileri dikkat çekmeye çalışırken platformlar görünürlüğü yönetir; izleyiciler ise izleme, paylaşma ve yorum yapma tercihleriyle bu sürecin parçası olur.
Dolayısıyla dijital kültür, hem yeni fırsatlar hem de yeni eşitsizlikler barındırır.
Skibidi Toilet, yalnızca tuhaf karakterlerden oluşan bir internet akımı değildir; dijital çağda kültürün nasıl üretildiğini, yayıldığını ve topluluklar oluşturduğunu incelemek için de bir örnektir.
Siyaset bilimi açısından bu fenomen üç temel noktaya dikkat çeker:
– İktidar dönüşüyor: Kültürel görünürlük, yalnızca geleneksel medya kuruluşlarının değil, dijital platformların ve bağımsız üreticilerin de etkili olduğu bir alana dönüşüyor.
– Katılım çeşitleniyor: İnsanlar içerikleri paylaşarak ve yeniden üreterek dijital toplulukların oluşumuna katkı sağlıyor.
– Meşruiyet ve popülerlik ayrışıyor: Bir içeriğin çok izlenmesi, onun doğru, yararlı veya toplumsal açıdan kabul edilebilir olduğu anlamına gelmiyor.
Sonuç olarak Skibidi Toilet’in asıl önemi, tuhaf bir animasyon serisinin popüler olmasından çok, bu popülerliğin dijital dünyanın işleyişini görünür kılmasıdır. Günümüzde güç yalnızca kimin yönettiğiyle değil, kimin dikkat çektiğiyle ve hangi içeriğin milyonlara ulaştığıyla da ilişkilidir.
Peki, dijital dünyada gerçekten özgür tercihler mi yapıyoruz, yoksa seçimlerimizin bir kısmı farkında olmadığımız algoritmalar tarafından mı şekillendiriliyor? Bu soruyu yanıtlamak, Skibidi Toilet gibi internet fenomenlerini küçümsemekten veya abartmaktan değil, onların içinde ortaya çıktığı toplumsal ve teknolojik düzeni eleştirel biçimde anlamaktan geçiyor.
Bu yazı ile Skibidi Toilet olayı nedir başlığında temel bir yol haritası oluşturmuş olduk.